Hiện nay, thời tiết nắng nóng kéo dài, nhiệt độ tăng cao, dễ ảnh hưởng đến sức khỏe và khả năng sinh trưởng của đàn gia súc, gia cầm. Nhiệt độ cao không chỉ làm vật nuôi giảm sức đề kháng, dễ phát sinh dịch bệnh mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất, hiệu quả chăn nuôi của người dân. Vì vậy, công tác phòng, chống nắng nóng cho vật nuôi là nhiệm vụ cần thiết và quan trọng nhằm bảo vệ an toàn đàn vật nuôi, duy trì hoạt động chăn nuôi ổn định và bền vững.
Để chủ động phòng, chống nắng nóng cho vật nuôi, người chăn nuôi cần thực hiện đồng bộ các giải pháp sau:
1. Tăng cường thông tin, tuyên truyền
Người chăn nuôi cần thường xuyên theo dõi các bản tin dự báo thời tiết trên các phương tiện thông tin đại chúng để chủ động có biện pháp ứng phó phù hợp. Đồng thời, tích cực cập nhật kiến thức về kỹ thuật chăm sóc, phòng chống dịch bệnh mùa nắng nóng; các biện pháp xử lý khi vật nuôi bị cảm nắng, cảm nóng nhằm hạn chế thiệt hại trong chăn nuôi.
2. Chủ động cải tạo chuồng trại
Chuồng nuôi cần đảm bảo cao ráo, sạch sẽ, thông thoáng và phù hợp với từng loại vật nuôi. Có thể sử dụng lá, rơm hoặc trồng cây dây leo trên mái chuồng để giảm nhiệt. Trong những ngày nắng nóng gay gắt, cần phun nước lên mái, sử dụng quạt điện hoặc hệ thống phun sương để làm mát nhưng vẫn đảm bảo chuồng nuôi khô thoáng.
Bên cạnh đó, cần chuẩn bị đầy đủ lưới che, bạt chắn để chống nắng, chống mưa tạt; thường xuyên vệ sinh chuồng trại, khơi thông cống rãnh và xử lý chất thải đúng quy định. Đối với các trang trại quy mô lớn, cần chủ động nguồn điện, nguồn nước phục vụ sản xuất. Việc trồng cây xanh xung quanh khu vực chăn nuôi cũng góp phần tạo bóng mát, giảm nhiệt hiệu quả.
3. Chăm sóc, nuôi dưỡng hợp lý
Trong mùa nắng nóng, cần điều chỉnh khẩu phần ăn phù hợp cho vật nuôi. Tăng cường thức ăn xanh, thức ăn giàu đạm; giảm tinh bột và chất béo. Nên chia nhỏ khẩu phần và cho ăn vào sáng sớm hoặc chiều mát, hạn chế cho ăn vào thời điểm nắng gắt giữa trưa.
Đồng thời, phải cung cấp đầy đủ nước sạch, mát; bổ sung chất điện giải và vitamin, đặc biệt là vitamin C để tăng sức đề kháng và giúp vật nuôi giải nhiệt.
Người chăn nuôi cũng cần đảm bảo mật độ nuôi phù hợp, tránh nuôi nhốt quá dày gây stress nhiệt. Đối với trâu, bò, lợn cần thường xuyên tắm chải từ 2–3 lần/ngày để hạ nhiệt cơ thể và phòng bệnh ngoài da. Thời gian chăn thả nên thực hiện vào sáng sớm hoặc chiều mát; không chăn thả trong khoảng thời gian từ 12 giờ đến 16 giờ khi nhiệt độ ngoài trời ở mức cao nhất.
Song song đó, cần tăng cường vệ sinh tiêu độc khử trùng chuồng trại; thường xuyên theo dõi sức khỏe đàn vật nuôi để phát hiện sớm các biểu hiện bất thường, kịp thời cách ly và điều trị bệnh. Thực hiện tiêm phòng đầy đủ các loại vắc xin nhằm phòng ngừa dịch bệnh hiệu quả.
4. Lưu ý trong vận chuyển vật nuôi
Việc vận chuyển gia súc, gia cầm nên thực hiện vào sáng sớm hoặc chiều mát, đảm bảo mật độ phù hợp. Với những chuyến vận chuyển đường dài, cần bố trí thời gian nghỉ ngơi, bổ sung nước uống và kiểm tra sức khỏe vật nuôi thường xuyên để tránh kiệt sức do nắng nóng.
5. Chủ động báo cáo và thực hiện chính sách hỗ trợ
Khi xảy ra thiệt hại do nắng nóng hoặc dịch bệnh, người chăn nuôi cần kịp thời thống kê, báo cáo với cơ quan chức năng để được hướng dẫn, hỗ trợ khắc phục theo quy định.
Phòng, chống nắng nóng cho vật nuôi không chỉ giúp giảm thiểu thiệt hại kinh tế mà còn góp phần bảo vệ an toàn dịch bệnh, duy trì và phát triển chăn nuôi bền vững. Mỗi hộ chăn nuôi cần nâng cao ý thức, chủ động thực hiện tốt các biện pháp chăm sóc, bảo vệ đàn vật nuôi trong mùa nắng nóng hiện nay./.
Mai Liên – Trung tâm cung ứng DVC